मुंबई – राज्यात अनेक भागांत भीषण दुष्काळी परिस्थिती निर्माण झाली असून, राज्य सरकारनेही दुष्काळ जाहीर केला आहे. या पार्श्वभूमीवर ज्येष्ठ नेते शरद पवार दुष्काळी भागांचा दौरा करणार आहेत. दिवाळीच्या आसपास होणाऱ्या या दौऱ्यात ते शेतकऱ्यांशी संवाद साधून त्यांच्या अडचणी जाणून घेणार आहेत. तसेच दुष्काळग्रस्तांना दिलासा मिळावा, यासाठी शासनस्तरावर पाठपुरावा करण्याची त्यांची भूमिका असल्याचे सांगितले जात आहे.
वयाच्या 85 व्या वर्षी शरद पवार दुष्काळग्रस्त भागांना भेट देऊन प्रत्यक्ष परिस्थितीचा आढावा घेणार असल्याने त्यांच्या दौऱ्याकडे राजकीय वर्तुळासह शेतकरी वर्गाचेही लक्ष लागले आहे. या दौऱ्यात शेतकऱ्यांच्या समस्या, पिकांचे नुकसान, जनावरांच्या चाऱ्याचा प्रश्न आणि पाणीटंचाई याबाबत ते काय भूमिका मांडतात, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.
शासनाच्या उपाययोजनांवर लक्ष
राज्य सरकारने दुष्काळ निवारणासाठी महसूल मंत्री चंद्रशेखर बावनकुळे यांच्या अध्यक्षतेखाली समिती स्थापन केली आहे. दुष्काळग्रस्त शेतकऱ्यांना मदत देणे, जनावरांसाठी चारा-पाण्याची व्यवस्था करणे आणि बाधित भागांमध्ये आवश्यक उपाययोजना राबविणे यावर शासनाकडून भर दिला जात आहे.
दरम्यान, शेतकऱ्यांना केंद्र सरकारच्या मदतीची प्रतीक्षा न करता प्रत्येकी पाच हजार रुपये अग्रिम मदत देण्याची घोषणा करण्यात आली आहे. ही रक्कम याच आठवड्यात शेतकऱ्यांच्या खात्यात जमा करण्याचे निर्देश मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी दिल्याचे सांगण्यात आले आहे. मदतीची रक्कम खात्यात जमा झाल्यानंतर बँकांनी ती कर्जवसुलीसाठी कपात करू नये, यासाठीही आवश्यक निर्देश देण्याची भूमिका सरकारने घेतली आहे.
शेतकऱ्यांचे स्थलांतर, जनावरांच्या चाऱ्याचा प्रश्न
दुष्काळाची तीव्रता वाढल्याने शेतकऱ्यांसमोर आर्थिक संकट उभे राहिले आहे. शेतीतून उत्पन्न मिळण्याची शक्यता कमी झाल्याने काही शेतकऱ्यांना जनावरे विकण्याची वेळ येत असल्याचे चित्र आहे. रोजगार आणि उदरनिर्वाहासाठी ग्रामीण भागातून शहरांकडे स्थलांतर करण्याची वेळही काही कुटुंबांवर येत आहे. त्यामुळे शेतीबरोबरच जनावरांचे संगोपन, ग्रामीण रोजगार आणि मुलांच्या शिक्षणाचा प्रश्नही गंभीर बनत आहे.
या परिस्थितीच्या पार्श्वभूमीवर शरद पवार यांनी दुष्काळग्रस्त भागांची पाहणी करून शेतकऱ्यांच्या अडचणी समजून घेण्याचे नियोजन केले आहे. दुष्काळ निवारणासाठी सरकारने जाहीर केलेल्या उपाययोजनांची प्रत्यक्ष अंमलबजावणी कशी होत आहे, याचाही त्यांच्या दौऱ्यात आढावा घेतला जाण्याची शक्यता आहे.
मुख्यमंत्र्यांशी चर्चेकडे लक्ष
दुष्काळी भागातील परिस्थितीची पाहणी केल्यानंतर शरद पवार मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्याशी चर्चा करून शेतकऱ्यांना अधिक मदत मिळवून देण्यासाठी पाठपुरावा करणार असल्याचे सांगितले जात आहे. या दौऱ्यात राष्ट्रवादी काँग्रेसचे अन्य नेतेही सहभागी होण्याची शक्यता आहे.
दरम्यान, दुष्काळग्रस्त शेतकऱ्यांना जाहीर करण्यात आलेली पाच हजार रुपयांची अग्रिम मदत, चारा उपलब्धतेसाठी करण्यात येणाऱ्या उपाययोजना आणि प्रत्यक्ष मदत शेतकऱ्यांपर्यंत पोहोचण्याचा वेग हे महत्त्वाचे मुद्दे ठरणार आहेत. शरद पवार यांच्या दौऱ्यातून दुष्काळग्रस्तांच्या प्रश्नांना कितपत चालना मिळते आणि शासनाकडून कोणत्या उपाययोजनांचा पाठपुरावा होतो, याकडे आता लक्ष लागले आहे.
